شمارهی 429 ماهنامهی «فیلم» (مرداد 1390) منتشر شد. با نوشتههایی از دهها نویسنده که در نگاه اول هیچ ربطی به هم ندارند، اما وجه اشتراک بیشترشان این است که در حرفهی خودشان جزو بهترینها هستند. از جهانبخش نورایی، حمیدرضا صدر، ایرج کریمی، نورالدین زرینکلک و کیومرث وجدانی گرفته تا سعید قطبیزاده، شاپور عظیمی، فرزاد پورخوشبخت، مهرزاد دانش و جوانترها؛ رضا کاظمی، مسعود ثابتی، یاشار نورایی، آرمین ابراهیمی، احسان ناظمبکایی و...
فکر میکنم این تنها مجلهی سینمایی ایران است که چنین طیف گسترده و ناهمگونی از نویسندهها با آن همکاری میکنند. اما بهترین و خواندنیترین مطلب این شمارهی مجلهی «فیلم» سرمقالهی هوشنگ گلمکانی در پاسخ به بعضی شایعات و همچنین حرفهای مسعود کیمیایی در گفتوگو با همین مجله است که بدون سانسور یا جرحوتعدیل در شمارهی 428 چاپ شد.
کیمیایی در آن مصاحبه مدیران مجله را متهم کرده بود که از معاونت سینمایی پول گرفتهاند و نویسندگان را واداشتهاند که علیه فیلمهای او نقدهای تند و «چرکین» بنویسند. او با لحنی مظلومانه تأکید میکند که نقدهای مجلهی «فیلم» باعث شده غرورش بشکند و نتواند فیلم خوب بسازد و اینکه مجله در طول سه دههی گذشته با او دشمنی و کینهی شخصی داشته که به کوبیدن چشمبستهی همهی فیلمهایش منجر شده است.
گلمکانی در سرمقالهی شمارهی 429 پاسخ این اتهامها را (به شیوهای موجز و به سبک همیشگی خودش) داده و از معاونت سینمایی خواسته که هر کمکی به مجلهی «فیلم» کرده اسنادش را منتشر کند. مسیر درخواستها و پیگیریهای مدیران مجله برای استعلام از معاونت سینمایی، نامههایی که به مقامهای دولتی نوشته شده تا این اتهام را روشن کنند، تقاضای چندبارهی مجله برای انتشار اسناد مالی وزارت ارشاد در ارتباط با ماهنامهی «فیلم» و تلاشهایی که برای ارائهی یک توضیح کوچک و صریح از سوی وزارت ارشاد شده در این سرمقاله توضیح داده شده و در پایان تأکید شده که ماهنامهی «فیلم» همچنان منتظر توضیح معاونت سینمایی برای روشن شدن مناسبات مالی مجله و نهادهای دولتی است. باید این نکته هم گفته شود که پیش از این یک بار در دوران معاونت سینمایی زندهیاد سیفالله داد اعلام رسمی وزارت ارشاد در پاسخ به استعلام مجلهی «فیلم» منتشر شد که تصریح میکرد مجله تا کنون حتی یک ریال کمک مالی از دولت دریافت نکرده و به هیچ نهاد و سازمانی وابستگی ندارد. (شاید این توهم ناشی از واقعیتی تلخ باشد؛ اینکه در جامعهی ما بهسختی میتوان باور کرد که بخش خصوصی مجلهای معتبر و وزین را سی سال و با همان مدیریت ابتدای کار منتشر کند، بی آنکه از نهادهای حکومتی و منابع ثروت کمک بگیرد و به منش کاسبمآبانه روی بیاورد.)
گذشته از این اتهامها و پاسخشان، لحن و سبک سرمقالهی هوشنگ گلمکانی در نوع خودش جالب است. مدتها بود که نوشتهای چنین تند و کوبنده در مجله چاپ نشده بود و کمکم همه به لحن خویشتندارانه و متعادل گلمکانی عادت کرده بودند. بخشهایی از سرمقالهی شمارهی 429 ماهنامهی «فیلم»، با عنوان «در مسیر تندباد» و با روتیتر «پولهایی که وزارت ارشاد و بنیاد فارابی به ماهنامهی فیلم دادند؛ نقدهای تند و چرکینی که ماهنامهی فیلم، به فرموده، علیه مسعود کیمیایی چاپ کرد» به قلم هوشنگ گلمکانی (با اندکی دستکاری ناگزیر به لحاظ حذف پسوپیش بعضی جملهها):
«حالا دیگر به این نتیجه رسیدهایم که بعضی جعلها و دروغها و اتهامها اگر مدام تکرار شوند و بهموقع پاسخ داده نشوند، واقعیت به نظر میرسند. از همان ابتدا که افسانة حمایت مالی بنیاد فارابی و معاونت سینمایی را در محافل سینمایی و مطبوعاتی میشنیدیم، میگفتیم نوع و لحن کار ما بهترین شیوة تکذیب این ادعاست و نیازی به پاسخگویی صریح و رودررویی با شایعهسازان نیست؛ کسانی که صابون نقدهای ماهنامهی فیلم، تقریباً بدون هیچ ملاحظهای، از همان ابتدا به تنشان خورده بود... ماهنامهی فیلم هیچگاه نشریهی مطلوب معاونت سینمایی نبود. هیچوقت نه کمک مالی کردند و نه وعدهاش را دادند و ما هم اشتیاقی در این زمینه نشان ندادیم و عشوه نیامدیم که اگر شما فلان امتیاز را بدهید ما هم بهمان مطلب را منتشر میکنیم... شایعات علیه مجلهی فیلم را نشریاتی دامن میزدند که وابستگیشان به نهادهای قدرت و بودجهی عمومی آنقدر آشکار بود که نیازی به اثبات نداشت.... در مورد ادعا و اتهام آقای کیمیایی که در فیلمهایشان درس استقامت و شهامت میدهند، تقاضا داریم سند مورد اشاره در گفتوگویشان با همین ماهنامه را رو کنند... ایشان که همهی عمر عزیز فیلم سازیشان را بر سر آشکار نمودن حق و باطل گذاشتهاند، چه اشکالی دارد که این بار نه بر پردهی سینما، که در واقعیت شاهد اثری ماندگار از ایشان باشیم؟... همین الان اگر یک منتقد یا نویسندهی مجله بهطور شفاهی اعلام کند که ما برای نوشتن نقدی منفی علیه مسعود کیمیایی و فیلمهایش -یا هر فیلم و فیلمساز دیگری- سفارش و توصیهای به او کردهایم، مجله را به نامش سند میزنیم و این حرفه را برای همیشه رها میکنیم....»
متن کامل این سرمقاله را در شمارهی 429 ماهنامهی سینمایی «فیلم» بخوانید و دربارهاش به شمارهی پیام کوتاه مجله اساماس بدهید: 30006931